Թուրքիայի նախագահ Ռեջեփ Թայիփ Էրդողանը երեքշաբթի հայտարարեց, որ Արևմուտքի քայլերը՝ ճանաչելու Պաղեստինը, պետք է դիտարկվեն որպես երկու պետությունների լուծման հիմք, այլ ոչ թե պարզապես դիվանագիտական ժեստեր։ Այս հայտարարությունը նա արեց այն բանից հետո, երբ Եգիպտոսում կնքվեց հրադադարի համաձայնագիր, որը պաշտոնապես ավարտեց Իսրայելի երկու տարվա պատերազմը Գազայի դեմ։
«Այս փուլում անհրաժեշտ է ուժեղացնել ջանքերը՝ ուղղված երկու պետությունների լուծմանը։ Մենք ցանկանում ենք, որ Արևմուտքի երկրների, հատկապես Մեծ Բրիտանիայի և Ֆրանսիայի կողմից Պաղեստինի պետության ճանաչման որոշումները դիտարկվեն որպես հիմնարար քայլեր՝ երկու պետությունների լուծման գործընթացում, այլ ոչ թե պարզապես ճանաչման գործողություններ։ Հակառակ դեպքում, ցանկացած քայլ կմնա թերի և չի հասնի իր նպատակին»,- ասաց Էրդողանը։
Նա վերահաստատեց, որ անկախ, ինքնիշխան և աշխարհագրականորեն ամբողջական Պաղեստինի պետությունը՝ 1967 թվականի սահմաններով և Արևելյան Երուսաղեմը որպես մայրաքաղաք, միակ լուծումն է։
Եգիպտոսը, Քաթարը և Թուրքիան ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի հետ ստորագրել են փաստաթուղթ Գազայի հրադադարի համաձայնագրի վերաբերյալ։ Թրամփը փաստաթուղթը ստորագրելուց առաջ նշեց, որ այն կսահմանի կանոններն ու կարգավորումները։
«Այս ստորագրությունները պարզապես խորհրդանշական չեն՝ դրանք մեր խաղաղության հանձնառության պատմական մաս են կազմում»,- ասաց Էրդողանը։
«Գազայի ցեղասպանությունը չպետք է մոռացվի»
Թուրքիայի նախագահը նաև քննադատեց Իսրայելի կողմից հրադադարների խախտման դեպքերը՝ նշելով, որ թե՛ Թուրքիան, թե՛ ԱՄՆ-ը վճռական են խաղաղության համաձայնագիրը պահպանելու հարցում։
«Ակնհայտ է, որ Իսրայելը չի կարող հասնել որևէ արդյունքի՝ իր հարևաններին օկուպացնելու միջոցով։ Նեթանյահուի կառավարության փորձերը՝ ցեղասպանության դեմ արձագանքները հակասեմիտիզմի հետ համեմատելու, ինչպես երևում է, որևէ արդյունք չեն տվել»,- ասաց Էրդողանը։
Նա զգուշացրեց, որ Գազայի բնակիչների վիճակը չպետք է մոռացվի՝ ընդգծելով, որ շարունակական դիվանագիտական ուշադրությունը կարևոր է՝ կանխելու հետագա հումանիտար աղետները։
«Մենք պետք է շարունակենք ջանքերը՝ ապահովելու, որ Գազայի ցեղասպանությունը չմոռացվի»,- ասաց Էրդողանը։
Էրդողանը նաև ընդգծեց Թրամփի հետ շարունակվող դիվանագիտությունը՝ այն անվանելով չափազանց կարևոր և խոստանալով պահպանել նույն զգայունությունը։
Գազայի վերակառուցումը պահանջում է լայն աջակցություն
Թուրքիայի նախագահը նշեց, որ Անկարան քննարկում է, թե որ կողմերը կարող են մասնակցել Գազայի վերակառուցմանը՝ կոչ անելով ավելի լայն աջակցություն ցուցաբերել Ծոցի երկրներից, ԱՄՆ-ից և Եվրոպայից։
Էրդողանը նաև վստահություն հայտնեց, որ ֆինանսավորումը կապահովվի՝ ապահովելու համար վերակառուցման նախագծերի արագ իրականացումը Գազայի ավերված տարածքներում։
Ընդգծելով Գազայի հումանիտար իրավիճակը՝ Թուրքիայի նախագահը նշեց, որ Գազայի վերակառուցումը չափազանց կարևոր է և խոստացավ մինչև ձմռան գալուստը ապահովել բնակչության կացարանի կարիքները։
«Մենք անդադար կաշխատենք՝ Գազայի բնակիչների կացարանի կարիքները բավարարելու համար մինչև ձմռան գալուստը»,- ասաց Էրդողանը՝ վերադառնալով Եգիպտոսի Շարմ էլ-Շեյխ քաղաքում տեղի ունեցած Գազայի խաղաղության գագաթնաժողովից։
Թուրքիայից մոտ 350 մարդասիրական օգնության բեռնատարներ վերջերս մուտք են գործել Գազա, նշեց Էրդողանը՝ հավելելով, որ Համաս-Իսրայել համաձայնագիրը նախատեսում է օրական առնվազն 600 բեռնատարի մուտք։
