Երբ ուրբաթ օրը հզոր երկրաշարժը հարվածեց Մյանմարի կենտրոնական հատվածին, Հտետ Մին Ուն կատարում էր ծիսական լվացումներ Ռամադանի աղոթքներից առաջ իր տան մոտ գտնվող մզկիթում՝ Մանդալայում։
Նրա տունը փլուզվեց մզկիթի մի մասի հետ միասին՝ կիսով չափ թաղելով նրա մարմինը պատի փլատակների տակ, որոնք ծածկեցին նրա երկու մորաքույրներին։
Բնակիչները շտապեցին փրկել մորաքույրներին, բայց միայն մեկը ողջ մնաց։
25-ամյա Հտետ Մին Ուն ասաց, որ նրա երկու հորեղբայրներն ու տատիկը նույնպես մնացել են բետոնե փլատակների տակ։ Ծանր տեխնիկայի բացակայության պատճառով նա փորձեց ձեռքերով մաքրել փլատակները, բայց չկարողացավ։
«Չգիտեմ՝ նրանք դեռ կենդանի՞ են փլատակների տակ։ Այսքան ժամանակ անց, չեմ կարծում, որ հույս կա»,- ասաց նա ուրբաթ օրը։
«Փլատակները շատ են, և ոչ մի փրկարարական խումբ չի եկել մեզ օգնելու»,- ավելացրեց նա, ձայնը դողալով, երբ սկսեց լաց լինել։
Հարյուրավոր մահմեդականներ ենթադրաբար զոհվել են Մյանմարում, երբ մակերեսային երկրաշարժը տեղի ունեցավ ուրբաթօրյա աղոթքների ժամանակ՝ սուրբ ամսվա ընթացքում։
Ըստ ստվերային Ազգային միասնության կառավարության, ավելի քան 50 մզկիթ վնասվել է։
Մնացածները
Մանդալայի շրջանի 39-ամյա մի բնակիչ նկարագրեց սարսափելի տեսարաններ, երբ փորձեց փրկել մի մարդու, որը մնացել էր փլատակների տակ Սուլե Կոնե գյուղի մզկիթում, բայց ստիպված էր փախչել ուժեղ հետցնցումների պատճառով։
«Ես ստիպված էի թողնել նրան... Երկրորդ անգամ մտա՝ փորձելով փրկել նրան»,- ասաց նա՝ չցանկանալով նշել իր անունը։
«Ես իմ ձեռքերով հանեցի չորս մարդու։ Բայց, ցավոք, երեքը արդեն մահացած էին, իսկ մեկը մահացավ իմ գրկում»։
Նա ասաց, որ այնտեղ 10 մարդ է մահացել, և նրանք երեք մզկիթների փլուզման հետևանքով զոհված 23 հոգու թվում են։
Կառավարության սահմանափակումները խանգարել էին այդ մզկիթների վերանորոգմանը, ասաց նա։
Մյանմարի մահմեդականների ճնշումը
Մահմեդականները փոքրամասնություն են հիմնականում բուդդայական Մյանմարում և տարիներ շարունակ մարգինալացվել են հաջորդական կառավարությունների կողմից, մինչդեռ ուլտրաազգային խմբերն ու ծայրահեղական վանականները վերջին տարիներին բռնություն են հրահրել։
Մյանմարի իշխանությունները տասնամյակներ շարունակ դժվարացրել են մահմեդականների համար նոր մզկիթներ կառուցելու կամ վերանորոգելու թույլտվություն ստանալը, ըստ ԱՄՆ Պետդեպարտամենտի 2017 թվականի զեկույցի, որը նշել է, որ պատմական մզկիթները քայքայվել են, քանի որ նրանց թույլ չեն տվել իրականացնել սովորական վերանորոգումներ։
Երկրաշարժից տուժել են նաև բուդդայական շինությունները՝ 670 վանքեր և 290 պագոդաներ վնասվել են, ըստ ռազմական կառավարության։ Այն իր վնասների հաշվետվության մեջ մզկիթների մասին չի նշել։
Մի մարդ՝ Ջուլիան Քայլը, սոցիալական մեդիայում կոչ արեց ծանր տեխնիկա տրամադրել՝ բետոնե սյուները բարձրացնելու համար, երբ երկրաշարժը ավերեց ևս մեկ մզկիթ Մանդալայում։
«Փլատակների տակ իմ ընտանիքի անդամներն ու ուրիշներ ճնշվել են և մահացել»,- գրել է նա։ «Մենք հուսահատորեն ցանկանում ենք գտնել նրանց մարմինները»։
Տաունգնու քաղաքից՝ մոտ 370 կմ հեռավորության վրա, մի բնակիչ ասաց, որ աղոթում էր, երբ Կանդավ մզկիթի մի կողմը փլուզվեց նրա առջև նստած երկու շարքի տղամարդկանց վրա։
«Տեսա, թե ինչպես շատ մարդկանց դուրս բերեցին մզկիթից, նրանցից ոմանք մահացան իմ աչքի առաջ»,- ասաց նա։ «Դա իսկապես սրտաճմլիկ էր»։
