Երևանում՝ Հայաստանի մայրաքաղաքում, «Երևանի երկխոսություն 2026» ֆորումի շրջանակներում «Փոթորիկների միջով նավարկություն» թեմայով անցկացված վահանակին մասնակցել են Թուրքիայի՝ Հայաստանի հետ կարգավորման գործընթացի հատուկ ներկայացուցիչ, թոշակառու դեսպան Սերդար Քըլըչը, ՀՀ Ազգային ժողովի փոխխոսնակ Ռուբինյանը, Վրաստանի արտաքին գործերի փոխնախարար Լաշա Դարսալիան, Հարավային Կովկասի և վրացական ճգնաժամի հարցերով Եվրամիության (ԵՄ) հատուկ ներկայացուցիչ Մագդալենա Գրոնոն և Ադրբեջանում Թոփչուբաշովի կենտրոնի տնօրեն Ռուսիֆ Հուսեյնովը։
Խոսելով քննարկման ժամանակ՝ Քըլըչը նշեց, որ միջոցառման մթնոլորտը շատ բարեկամական էր և իր գոհունակությունը հայտնեց երկու երկրների միջև հարաբերությունների կարգավորման գործընթացում բարեկամության, փոխըմբռնման և թափանցիկության վերաբերյալ։
Քըլըչը բացատրեց, որ Ռուբինյանը միշտ հանդես է եկել կառուցողական առաջարկներով, և որ նրանք քննարկել են բազմաթիվ հարցեր՝ հավելելով, որ գործընթացի սկզբում չէին կարող պատկերացնել այս կետին հասնելը։
Տարածաշրջանի երկարաժամկետ ռազմավարական շահերը չպետք է զոհաբերվեն
«Մենք չպետք է թույլ տանք որևէ երրորդ կողմի կամ որևէ մեկի զոհաբերել տարածաշրջանի երկարաժամկետ ռազմավարական շահերը կարճաժամկետ մարտավարական խաղերի համար», - ասաց Քըլըչը։
Քըլըչը նշեց, որ ԱՄՆ-ն կառուցողական ներդրում է ունեցել որոշ հարցերում, ինչպիսին է Ադրբեջանի և Հայաստանի միջև համաձայնագիրը, և որ դրանք կարևոր են, բայց երբ նայում ենք այլ օրինակների, դրանք չեն նպաստել տարածաշրջանում նման փոխըմբռնման հասնելուն։
Քըլըչը, նշելով, որ տարածաշրջանի երկրները կարող են դիմել արտաքին ուժերի, եթե աջակցության կարիք ունենան, հատկապես տնտեսական ոլորտում, բացատրեց, որ կարգավորման գործընթացի ընթացքում հայկական կողմին տասնյակ առաջարկներ է արել՝ նպատակ ունենալով նպաստել Հայաստանում կյանքին և երկրի ավելի լավ ապագային։
Տարիներ շարունակ սահմանին ոչ մի զինվոր չի կորել
Հարավային Կովկասում կարգավորման գործընթացի վերաբերյալ ՀՀ Ազգային ժողովի փոխնախագահ Ռուբինյանը նաև ընդգծեց, որ Ադրբեջանն ու Հայաստանը հեռացել են հակամարտությունից և բարելավել են հարաբերությունները՝ նշելով, որ երկար տարիների ընթացքում առաջին անգամ ոչ մի կողմ սահմանին զինվոր չի կորցրել։
Հիշեցնելով, որ Ադրբեջանը վերացրել է իր տարածքով դեպի Հայաստան ապրանքների տեղափոխման սահմանափակումները, և որ կողմերը սկսել են ուղիղ առևտուր, Ռուբինյանը նշեց, որ կողմերի միջև առևտուրը նախկինում անհնար էր պատկերացնել։
Հիշեցնելով, որ Թուրքիայի հետ կարգավորման գործընթացը սկսվել է 2022 թվականին, Ռուբինյանն ասաց. «Մեր կարծիքով, ժամանակն է, որ դրական և նշանակալի քայլեր սկսվեն նաև Հայաստան-Թուրքիա կարգավորման գործընթացում»։
Ռուբինյանը շեշտեց այնպիսի դրական քայլերի կարևորությունը, ինչպիսիք են Թուրքիայի և Հայաստանի միջև փոխադարձ չվերթների շարունակումը, ուղիղ օդային բեռնափոխադրումների մեկնարկը և Անիի կամրջի համատեղ վերականգնման վերաբերյալ փոխըմբռնման հուշագրի ստորագրումը՝ նշելով, որ պատմական հնարավորություն է ստեղծվել Հայաստան-Թուրքիա հարաբերությունների կարգավորման գործընթացում ավելի լավ առաջընթաց գրանցելու համար։
