Թեհրանի արբանյակային լուսանկարները ցույց են տվել, որ մարտի առաջին շաբաթում իրանական նավթային պահեստների վրա Իսրայելի հարձակումների հետևանքով առաջացած թունավոր հրդեհները շարունակվել են օրեր շարունակ՝ լուրջ առողջապահական վտանգներ ստեղծելով մայրաքաղաքի միլիոնավոր բնակիչների համար։
Ըստ The Guardian-ի երկուշաբթի օրը հրապարակված զեկույցի, որը հիմնված է քաղաքացիների և բժշկական փորձագետների հետ անմիջական հարցազրույցների վրա, իսրայելական ուժերը մարտի 7-ին ռմբակոծել են մի քանի օբյեկտներ, մասնավորապես թիրախավորելով չորս հիմնական վայրեր՝ հյուսիս-արևելքում գտնվող Աղդասիյա նավթային պահեստը, հարավում գտնվող Թեհրանի վերամշակման գործարանը, հյուսիս-արևմուտքում գտնվող Շահրանի նավթային պահեստը և Քարաջի խոշոր վառելիքի օբյեկտը, որտեղ կան արտադրական և փոխադրման կենտրոններ։
Այս հարձակումներից առաջացած խիտ ծխի ամպերը պատեցին քաղաքը՝ օդ արտանետելով աղտոտող նյութեր, այդ թվում՝ մուր, նավթի մասնիկներ և ծծմբի երկօքսիդ։
Կարճ ժամանակ անց քաղաքը ծածկեց փոթորիկ, որը Թեհրանի վրա թունավոր, նավթով լի «սև անձրև» տեղաց, որն էլ ավելի սրեց քաղաքի արդեն քրոնիկ օդի աղտոտվածությունը, որն ավելի էր սրվում ցածրորակ «մազութ» վառելիքի երկարատև օգտագործման պատճառով։
Հրդեհներից առաջացած մասնիկները տարածվեցին ամբողջ քաղաքում՝ ծածկելով մեքենաները, ճանապարհները և տանիքները։ Թեհրանի բնակիչները հայտնել են գլխացավերի, աչքերի և մաշկի գրգռվածության, ինչպես նաև շնչառության դժվարության մասին։
Զեկույցում մեջբերված փորձագետները զգուշացրել են, որ այս ծուխը ներշնչելը կարող է մեծացնել սրտանոթային հիվանդությունների, ճանաչողական խանգարումների, ԴՆԹ-ի վնասման և քաղցկեղի երկարաժամկետ ռիսկը։
Հարձակումներից երկու օր անց արբանյակային լուսանկարները ցույց տվեցին, որ Շահրանի կայարանը և Թեհրանի վերամշակման գործարանը դեռևս այրվում են: Եվրոպական տիեզերական գործակալության կողմից 10 օր անց արված լուսանկարները ցույց տվեցին, որ այս հրդեհները մարել են, սակայն Աղդասիայի կայարանում ծուխն ու բոցը շարունակվում էին։
Իրանցի բժիշկները հրատապ նախազգուշացումներ են տվել թթվային անձրևի վտանգների մասին՝ խորհուրդ տալով մարդկանց մնալ տանը, դեն նետել աղտոտված հագուստը և կրել N95 դիմակներ։
Իսրայելը ստանձնեց Թեհրանում վառելիքի բաքերի ռմբակոծության պատասխանատվությունը, մինչդեռ ԱՄՆ էներգետիկայի նախարար Քրիս Ռայթը հայտարարեց, որ դրանք «իսրայելական հարձակումներ էին տեղական կայարանների վրա», ինչը ցույց է տալիս, որ ԱՄՆ-ն ձեռնպահ է մնում ուղղակի միջամտությունից։
ՄԱԿ-ի շրջակա միջավայրի ծրագիրը (UNEP) ընդգծել է այս իրադարձությունների լուրջ հետևանքները՝ նշելով, որ նավթի անվերահսկելի այրումը թողնում է թունավոր ժառանգություն, որը գերազանցում է օդի որակը։
Կազմակերպությունը շեշտել է, որ նման խոշոր հրդեհներից առաջացող աղտոտիչները կարող են ներթափանցել հողի և ջրային աղբյուրներ՝ աղտոտելով ստորգետնյա ջրերը, և ներթափանցել սննդային շղթա՝ բերքի միջոցով, ինչը հանգեցնում է շրջակա միջավայրի լայնածավալ աղտոտման և առողջության համար վտանգների սերունդների համար։
