Հարավային Սուդանում բռնության վերջին ալիքը և քաղաքական լարվածության աճը վտանգում են փխրուն խաղաղության գործընթացը, նախազգուշացրել է ՄԱԿ-ի մարդու իրավունքների հանձնաժողովը շաբաթ օրը։
Սա տեղի է ունենում մի շարք կարևոր ձերբակալություններից հետո, ներառյալ փոխնախագահ Ռիեկ Մաչարի կողմնակից պաշտոնյաների ձերբակալությունները, որոնք կասկածի տակ են դնում 2018 թվականի խաղաղության համաձայնագրի ապագան, որը վերջ դրեց դաժան քաղաքացիական պատերազմին։
«Մենք ականատես ենք լինում մտահոգիչ հետընթացի, որը կարող է ջնջել տարիների դժվարությամբ ձեռք բերված առաջընթացը», - նշել է ՄԱԿ-ի Հարավային Սուդանում մարդու իրավունքների հանձնաժողովի նախագահ Յասմին Սուկան։
Նա կոչ է արել առաջնորդներին «շտապ կենտրոնանալ խաղաղության գործընթացի վրա, պահպանել Հարավային Սուդանի քաղաքացիների մարդու իրավունքները և ապահովել ժողովրդավարության անցման հարթ ընթացքը»։
Լարվածությունը սրվեց այս ամսվա սկզբին, երբ նախագահ Սալվա Կիիրի կողմնակից անվտանգության ուժերը ձերբակալեցին երկու նախարարների և մի քանի բարձրաստիճան զինվորականների, որոնք կապ ունեն Մաչարի հետ։
Դա տեղի ունեցավ այն ժամանակ, երբ բռնություններ էին տեղի ունենում ազգային ուժերի և Սպիտակ բանակի զինված խմբավորման միջև, որը հիմնականում կազմված է Մաչարի էթնիկ նուեր համայնքից, հյուսիսային Նասիր քաղաքում։
Փխրուն խաղաղության համաձայնագիր
Բռնությունները վախ են առաջացրել, որ իշխանության բաժանման համաձայնագիրը, որը նախատեսված էր երկրի հակամարտող խմբերին միավորել մեկ կառավարության ներքո, կարող է քանդվել։
«Փոխանակ բաժանման և հակամարտության սերմանման, առաջնորդները պետք է շտապ կենտրոնանան խաղաղության գործընթացի վրա», - կոչ է արել Սուկան։
Զինվորական կայանի վրա հարձակում
Ձերբակալությունները մասամբ վերագրվում են Մաչարի խմբավորման և Սպիտակ բանակի զինված խմբավորման ենթադրյալ համագործակցությանը, որը մեղադրվում է Նասիրի մոտակայքում գտնվող զինվորական կայանի վրա հարձակման մեջ։
Մաչարի կուսակցությունը, սակայն, հերքել է մեղադրանքները։
Տեղեկատվության նախարար Մայքլ Մակուեյը հայտարարել է, որ ձերբակալությունները կատարվել են օրենքի հետ կապված իրավական խնդիրների պատճառով։
Համապատասխան միջադեպում, ՄԱԿ-ի ուղղաթիռը, որը փորձում էր տարհանել զինվորներին Նասիրից, ուրբաթ օրը խոցվեց, ինչի հետևանքով զոհվեց անձնակազմի անդամ և մի քանի զինվոր։
Հարձակումը էլ ավելի սրեց տարածաշրջանում անկայուն իրավիճակը։
ՄԱԿ-ի հանձնաժողովի մեկ այլ անդամ՝ Բարնի Աֆակոն, նույնպես մտահոգություն է հայտնել՝ նկարագրելով իրավիճակը որպես «անխոհեմ իշխանական պայքարների վերադարձ, որոնք անցյալում ավերել են երկիրը»։
Աֆակոն ընդգծել է, որ Հարավային Սուդանի ժողովուրդը «արժանի է հանգստության և խաղաղության, ոչ թե պատերազմի նոր շրջափուլի»։
Հարավային Սուդանը, որը դարձավ աշխարհի ամենաերիտասարդ պետությունը 2011 թվականին, 2013 թվականին ներքաշվեց քաղաքացիական պատերազմի մեջ։
Չնայած 2018 թվականի խաղաղության համաձայնագիրը դադարեցրեց ռազմական գործողությունները, հիմնական բարեփոխումների իրականացումը, ներառյալ զինված խմբերի զինաթափումը և ընտրությունների նախապատրաստումը, կանգ է առել։
