Մեծ Բրիտանիայի վարչապետ Քեյր Սթարմերը հայտարարել է, որ Իրանի հետ պատերազմը «իրենց պատերազմը չէ», և որ իր երկիրը չի կարող ներքաշվել դրա մեջ։ Հայտարարությունը հնչել է այն բանից հետո, երբ Դոնալդ Թրամփը հայտարարել է, որ դիտարկում է ԱՄՆ-ն ՆԱՏՕ-ից դուրս բերելու հնարավորությունը։
Չորեքշաբթի օրը Դաունինգ սթրիթում կայացած մամուլի ասուլիսում ելույթ ունենալով՝ Սթարմերն ասաց, որ իր կառավարությունը «արագ աշխատում է» լարվածությունը թուլացնելու և խաղաղությունը խթանելու ուղղությամբ՝ միաժամանակ ընդունելով, որ հակամարտությունը կազդի երկրի ապագայի վրա։
Սթարմերը չորեքշաբթի օրը հայտարարեց, որ այս շաբաթ տեղի կունենա մոտավորապես 35 երկրների հանդիպում՝ քննարկելու համար, թե ինչպես վերաբացել ռազմավարական նշանակություն ունեցող Հորմուզի նեղուցը, որը կաթվածահար է եղել Մերձավոր Արևելքում պատերազմի պատճառով։
Սթարմերը նշել է, որ բանակցությունները կվարի Մեծ Բրիտանիայի արտաքին գործերի նախարար Իվետ Քուփերը, սակայն հանդիպումների ամսաթվի վերաբերյալ տեղեկություններ չի տրամադրել։
Սթարմերը նշել է, որ հանդիպումը «կգնահատի բոլոր հնարավոր դիվանագիտական և քաղաքական միջոցները, որոնք կարող են ձեռնարկվել նավարկության ազատությունը վերականգնելու, խցանված նավերի և ծովագնացների անվտանգությունը երաշխավորելու և կենսականորեն կարևոր ապրանքների տեղաշարժը վերսկսելու համար», հավելելով. «Այս հանդիպումից հետո մենք նաև կհավաքենք մեր ռազմական պլանավորողներին՝ քննարկելու, թե ինչպես կարող ենք նեղուցը դարձնել մատչելի և անվտանգ հակամարտությունների ավարտից հետո, և ինչպես կարող ենք մոբիլիզացնել մեր կարողությունները»։
Անվտանգ անցման ջանքեր
Սթարմերը նշել է, որ բանակցություններին կմասնակցեն նաև այն երկրները, որոնք վերջերս ստորագրել են հայտարարություն, որով հայտարարում են Հորմուզի նեղուցով անվտանգ անցման ապահովման ջանքերին նպաստելու իրենց պատրաստակամության մասին։
Այդ երկրների թվում են Մեծ Բրիտանիան, Ֆրանսիան, Գերմանիան, Իտալիան, Ճապոնիան և Նիդեռլանդները։
Իրանը գործնականում փակել է կենսականորեն կարևոր նեղուցը փետրվարի 28-ին ԱՄՆ-Իսրայելական հարձակումներից հետո, որոնք սկիզբ դրեցին պատերազմին, ինչի հետևանքով նավթի և գազի համաշխարհային գները կտրուկ բարձրացան։
Խաղաղ ժամանակ աշխարհում նավթի և հեղուկ բնական գազի մեկ հինգերորդը անցնում է նեղուցով։
Սթարմերը նշել է. «Ես պետք է անկեղծ լինեմ մարդկանց հետ։ Սա (վերաբացումը) հեշտ չի լինելու»։
Թրամփի հայտարարությունները ՆԱՏՕ-ի վերաբերյալ
Մեծ Բրիտանիայի առաջնորդը նաև աջակցություն հայտնեց ՆԱՏՕ-ին՝ ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփի կողմից գրեթե ութսունամյա դաշինքի հասցեին նոր քննադատության ֆոնին՝ նշելով. «ՆԱՏՕ-ն աշխարհի երբևէ տեսած ամենաարդյունավետ ռազմական դաշինքն է, այն տասնամյակներ շարունակ մեզ անվտանգ է պահել, և մենք լիովին նվիրված ենք ՆԱՏՕ-ին»։
Երբ ԱՄՆ-ն հարցրեցին, թե արդյոք կվերանայի՞ ՆԱՏՕ-ին անդամակցելու հարցը, ԱՄՆ նախագահը պատասխանեց. «Այո, կարծում եմ, որ դա ավելին է, քան պարզապես վերանայում»։
Անցյալ ամիս Թրամփը Financial Times-ին ասել էր, որ «շատ վատ կլինի ՆԱՏՕ-ի ապագայի համար», եթե անդամները չօգնեն կենսականորեն կարևոր ջրային ուղու վերաբացմանը։
Երեքշաբթի օրը Թրամփը հայտարարեց, որ ԱՄՆ-ն չի օգնի այն երկրներին, որոնք ներգրավված չեն պատերազմի մեջ, բայց վառելիքի պակաս ունեն՝ հավելելով, որ այդ երկրները պետք է «գնան իրենց սեփական նավթը ձեռք բերելու» Հորմուզի նեղուցից։
