Միջազգային էներգետիկ գործակալության գլխավոր տնօրեն Ֆաթիհ Բիրոլը հայտարարել է, որ համաշխարհային տնտեսությունը գտնվում է «մեծ սպառնալիքի» տակ՝ Իրանի դեմ պատերազմի պատճառով առաջացած էներգետիկ ճգնաժամի պատճառով, նախազգուշացնելով, որ «ոչ մի երկիր չի կարող անխոցելի լինել հետևանքներից», եթե ճգնաժամը շարունակվի այսպես։
Երկուշաբթի օրը Ավստրալիայի մայրաքաղաքում Ազգային մամուլի ակումբում ելույթ ունենալով՝ Բիրոլը համեմատել է ներկայիս էներգետիկ ճգնաժամը 1970-ականների ճգնաժամերի և 2022 թվականին Ռուսաստանի կողմից Ուկրաինայի դեմ պատերազմի ազդեցության հետ։
«Այս ճգնաժամը, ինչպես այն կա, երկու նավթային և մեկ գազային ճգնաժամերի համադրություն է», - ասել է նա՝ հավելելով. «Համաշխարհային տնտեսությունն այսօր կանգնած է շատ մեծ սպառնալիքի առջև, և ես շատ հույս ունեմ, որ այս խնդիրը կլուծվի հնարավորինս շուտ»։
Ֆաթիհ Բիրոլն ասել է. «Եթե այս ճգնաժամը շարունակի զարգանալ այս ուղղությամբ, ոչ մի երկիր չի լինի անխոցելի դրա հետևանքներից։ Հետևաբար, անհրաժեշտ են համաշխարհային ջանքեր»։
Երբ հակամարտությունը մտավ իր չորրորդ շաբաթը, ԱՄՆ նախագահ Դոնալդ Թրամփը և իրանցի պաշտոնյաները փոխանակվեցին սպառնալիքներով։ ԱՄՆ նախագահը պահանջեց վերաբացել Հորմուզի նեղուցը, որը փակ է և որով անցնում է աշխարհի նավթի և գազի առաքումների մոտ 20 տոկոսը։
Այս նեղ անցուղու խցանումը գրեթե ամբողջությամբ դադարեցրել է նավթի առաքումները, և նավթի գները արագ աճել են։
Ավելի շատ նավթային պաշարներ կարող են թողարկվել շուկա
Բիրոլը նշել է, որ Միջազգային էներգետիկ գործակալությունը (ՄԷԳ) Ասիայի և Եվրոպայի կառավարությունների հետ քննարկում է Իրանի հետ պատերազմի պատճառով անհրաժեշտության դեպքում ավելի շատ նավթային պաշարներ թողարկելու հնարավորությունը, նշելով. «Իհարկե, մենք դա կանենք անհրաժեշտության դեպքում: Մենք կուսումնասիրենք պայմանները, կվերլուծենք շուկաները, կգնահատենք դրանք և կքննարկենք մեր անդամ երկրների հետ»:
ՄԷԳ անդամ երկրները մարտի 11-ին համաձայնության եկան ռազմավարական պաշարներից ռեկորդային 400 միլիոն բարել նավթ թողարկելու հարցում՝ համաշխարհային հում նավթի գների աճը կանխելու համար:
Բիրոլը հավելել է, որ հում նավթի գնի որոշակի մակարդակը չի կարող լինել նավթի թողարկման նոր որոշման պատճառ, մինչդեռ Մերձավոր Արևելքի ճգնաժամը բնութագրել է որպես «շատ լուրջ»:
